راهنماي سريع و كاربردي بيماري‌هاي رايج در سگ

از روي علائم چگونه مسير درست را پيدا كنيم؟

وقتي حال سگ خوب نيست، مهم‌ترين نكته اين است كه سريع‌تر از «حدس و نگراني» به «مشاهده دقيق و تصميم درست» برسيم. بيشتر بيماري‌هاي رايج سگ‌ها يك نشانه‌ي مشخص ندارند؛ بلكه با يك الگو شروع مي‌شوند: تغيير در اشتها، بي‌حالي، تغيير در مدفوع، يا خارش و تغييرات پوستي. اگر شما اين الگوها را بلد باشيد، هم از خطاهاي رايج جلوگيري مي‌كنيد، هم احتمال تشخيص زودهنگام بالا مي‌رود و در نهايت به حفظ سلامتي سگ كمك مي‌شود.

اين مقاله را مثل يك نقشه راه بخوانيد: ابتدا علائم را دسته‌بندي مي‌كنيم، بعد سراغ رايج‌ترين بيماري‌هاي هر دسته مي‌رويم و در پايان يك جدول تصميم‌گيري سريع مي‌دهيم تا بدانيد چه زماني مراقبت خانگي كافي است و چه زماني بايد فوري دامپزشك را درگير كنيد.

براي مشاهده راهكارها و علائم مهم بيماري هاي سگ به لينك زير در سايت هيروپلاس مراجعه كنيد و در صورت نياز لوازم مراقبتي و سلامتي مناسب سگتان را به راحتي مي توانيد انتخاب كنيد.

راهنماي كامل مراقبت از سگ | اين علائم را در سگ خود ناديده نگيريد!

قدم اول: علائم را در كدام «گروه» مي‌بينيد؟

1) علائم گوارشي

• اسهال، استفراغ، نفخ، بي‌اشتهايي، آب نخوردن

2) علائم پوستي و مويي

• خارش، قرمزي، ريزش مو، پوسته‌پوسته شدن، زخم شدن

3) علائم تنفسي

• سرفه، عطسه، آبريزش بيني، صدادار شدن تنفس

4) علائم ادراري

• تكرر ادرار، درد هنگام ادرار، خون در ادرار، ليس زدن ناحيه تناسلي

5) علائم حركتي و مفصلي

• لنگ زدن، سخت بلند شدن، درد هنگام لمس پاها يا مفاصل

6) علائم عصبي و اضطراري

• تشنج، عدم تعادل، گيجي، ضعف شديد ناگهاني

مسير 1: اگر مشكل «گوارشي» است

اسهال و استفراغ: خط مرز «ساده» و «خطرناك» كجاست؟

گاهي تغيير غذاي سگ يا خوردن خوراكي نامناسب باعث اسهال كوتاه‌مدت مي‌شود. اما چند نشانه وجود دارد كه مي‌گويد موضوع جدي‌تر است:

علائم جدي‌تر:

• اسهال آبكي با دفعات زياد

• استفراغ چندباره و ناتواني در نگه داشتن آب

• بي‌حالي واضح

• خشك شدن لثه‌ها (كم‌آبي)

در توله‌ها، كم‌آبي خيلي سريع رخ مي‌دهد و اين يعني زمان مهم است.

پاروو: وقتي اسهال «بدبو و شديد» ناگهان بدتر مي‌شود

پاروو معمولاً با بي‌حالي و بي‌اشتهايي شروع مي‌شود و خيلي زود به اسهال شديد (گاهي خوني) و استفراغ مي‌رسد. اين بيماري در سگ‌هاي واكسينه‌نشده به‌ويژه خطرناك است. براي پيشگيري، واكسيناسيون پايه‌اي است؛ و در كنار آن، تقويت عمومي بدن و ايمني (به‌خصوص در دوره رشد يا نقاهت) مي‌تواند به سلامتي سگ كمك كند؛ مثل استفاده هدفمند از مكمل و ويتامين سگ (نه به عنوان جايگزين واكسن، بلكه حمايت‌كننده).

مسير 2: اگر مشكل «پوستي و مويي» است

آلرژي پوستي: وقتي خارش «الگودار» مي‌شود

خارش اگر همراه با ليس زدن پنجه‌ها، قرمزي شكم يا گوش‌ها باشد، اغلب به آلرژي يا حساسيت مربوط مي‌شود. اما اگر خارش ناگهاني و شديد باشد و دانه‌هاي ريز يا نقطه‌هاي سياه روي پوست ببينيد، احتمال كك/كنه هم مطرح مي‌شود.

براي مديريت بهتر:

• كنترل محرك‌ها (شامپو، غذا، گردوغبار)

• مراقبت از پوست و مو

• استفاده از محصولات حمايتي مثل انواع اسپري سگ (ضد خارش/ضد انگل بسته به نياز)

• رسيدگي به پنجه‌ها با كرم دست و پاي سگ براي جلوگيري از ترك و التهاب ناشي از ليس‌زدن و خشكي

قارچ پوستي: ريزش مو «سكه‌اي» را جدي بگيريد

قارچ اغلب با لكه‌هاي گرد بدون مو، پوسته‌پوسته شدن و مرز مشخص ظاهر مي‌شود. ممكن است خارش خيلي شديد نباشد، اما قابليت انتقال به انسان دارد. در اين موارد بهتر است از خوددرماني پرهيز كنيد و بررسي دامپزشكي انجام شود. در برنامه مراقبت، گاهي انواع قطره سگ يا درمان‌هاي موضعي با تجويز دامپزشك كمك‌كننده‌اند؛ ولي انتخابشان بايد دقيق باشد.

مسير 3: اگر مشكل «تنفسي» است

سرماخوردگي يا عفونت تنفسي؟

عطسه و آبريزش بيني ممكن است ساده باشد، اما اگر همراه تب، بي‌حالي، سرفه مداوم يا بي‌اشتهايي شود، بايد جدي‌تر نگاه كرد.

نكته مهم تشخيصي:
اگر علائم تنفسي به تنهايي هستند و طي چند روز بهتر مي‌شوند، معمولاً خطر پايين‌تر است. اما اگر علائم تنفسي همراه اسهال/استفراغ يا ترشحات غليظ چشم و بيني باشد، احتمال بيماري‌هاي ويروسي مثل ديستمپر مطرح مي‌شود.

براي حفظ سلامتي سگ در فصل‌هاي سرد، تغذيه درست و گاهي استفاده اصولي از مكمل و ويتامين سگ (در دوره استرس يا ضعف) مي‌تواند بدن را مقاوم‌تر كند.

مسير 4: اگر مشكل «ادراري» است

عفونت ادراري: نشانه‌هايي كه معمولاً دير متوجه مي‌شويم

تكرر ادرار، درد يا ناله هنگام ادرار، ليس زدن ناحيه تناسلي و گاهي خون در ادرار مي‌تواند علامت عفونت باشد. پيشگيري با آب كافي، بهداشت و پياده‌روي منظم (براي تخليه كامل) انجام مي‌شود. اگر خون در ادرار يا درد شديد ديديد، مراجعه سريع ضروري است.

مسير 5: اگر مشكل «مفصلي و حركتي» است

آرتروز و درد مفاصل: وقتي سگ از پله فرار مي‌كند

در سگ‌هاي مسن يا نژادهاي بزرگ، كاهش تحرك، سخت بلند شدن و لنگ زدن مي‌تواند به آرتروز مربوط باشد.
كنترل وزن، فعاليت سبك و حمايت تغذيه‌اي مهم است. در اينجا هم مكمل و ويتامين سگ مخصوص مفاصل (با انتخاب درست) مي‌تواند نقش حمايتي داشته باشد. از طرف ديگر، ترك‌خوردگي پنجه‌ها باعث درد هنگام راه رفتن مي‌شود؛ بنابراين استفاده از كرم دست و پاي سگ يك مراقبت ساده اما مؤثر است.

جدول تصميم‌گيري سريع: از روي علائم چه كاري انجام دهيم؟

مراقبت‌هاي روزانه‌اي كه بيماري‌ها را كمتر مي‌كند

اگر بخواهيم واقع‌بين باشيم، بخش بزرگي از بيماري‌ها با يك روتين ساده قابل پيشگيري است:

• رژيم غذايي ثابت و باكيفيت

• آب كافي

• بهداشت جاي خواب و نظافت منظم

• چك كردن گوش، چشم و پوست (هفته‌اي چند بار)

• استفاده آگاهانه از محصولات مراقبتي مثل انواع اسپري سگ براي كنترل انگل‌ها

• رسيدگي به گوش/چشم با انواع قطره سگ (در صورت نياز و ترجيحاً با توصيه دامپزشك)

• مراقبت از پنجه‌ها با كرم دست و پاي سگ

• تقويت دوره‌اي بدن با مكمل و ويتامين سگ در زمان‌هايي مثل رشد، نقاهت، ريزش مو يا ضعف عمومي

اين موارد نه تنها احتمال بيماري را كاهش مي‌دهد، بلكه در بلندمدت به ثبات سلامتي سگ كمك مي‌كند.

پنج علامت كه هميشه بايد جدي بگيريد

اگر هركدام از اين موارد را ديديد، زمان را از دست ندهيد:

• تشنج يا لرزش‌هاي غيرعادي

• بي‌حالي شديد بيش از ۲۴ ساعت

• قطع كامل اشتها

• خون در مدفوع يا ادرار

• استفراغ مداوم

جمع‌بندي

بهترين صاحب سگ كسي نيست كه همه بيماري‌ها را تشخيص مي‌دهد؛ بلكه كسي است كه الگوي علائم را زود مي‌بيند و مسير درست را انتخاب مي‌كند. با مشاهده دقيق، پيشگيري، تغذيه درست و مراقبت‌هاي ساده (از جمله مكمل و ويتامين سگ، انواع اسپري سگ، انواع قطره سگ و كرم دست و پاي سگ در جاي درست)، مي‌توانيد از بسياري از مشكلات جلوگيري كنيد و سطح سلامتي سگ را بالا نگه داريد.